sobota 20 April 2019
Skorzystaj z bezpłatnej infolinii: 00 800 678 910 11

Eurobarometr 90: co Polacy myślą o Unii?

Dodano: 27.02.2019

Polacy pozytywnie postrzegają UE, ufają Parlamentowi Europejskiemu i wiedzą na jakich zasadach wybierani są posłowie. Rośnie zadowolenie z funkcjonowania demokracji i biegu spraw w Polsce. Jednocześnie ponad połowa ankietowanych sądzi, że polskie media publiczne nie są wolne od politycznych nacisków. Komisja Europejska publikuje najnowszy raport Eurobarometr 90 na temat opinii publicznej w krajach UE.

Ponad połowa badanych Polaków postrzega Unię Europejską pozytywnie i ufa unijnemu parlamentowi. Na pół roku przed kolejnymi wyborami do Parlamentu Europejskiego zdecydowana większość (70 proc.) wie na jakich zasadach wybierani są europejscy posłowie, podczas gdy taką wiedzę wykazuje 59 proc. ogółu Europejczyków. Poziom zaufania do unijnych instytucji oraz pozytywnego nastawienia do Unii Europejskiej są w Polsce wyższe od europejskiej średniej.

Rośnie zadowolenie z funkcjonowania demokracji i biegu spraw w Polsce. Nie zmieniają się jednak kwestie, które Polaków niepokoją – wzrost cen i kosztów utrzymania oraz służba zdrowia. 54 proc. Polaków jest zadowolonych z biegu spraw w ich kraju (średnia europejska to 35 proc. pozytywnych ocen).

W ciągu roku zadowolenie z funkcjonowania w Polsce demokracji wzrosło o 3 punkty procentowe. Od 2015 roku także nieznacznie wzrasta zaufanie do polskiego rządu, któremu ufa dziś co trzeci obywatel. Niewiele zmieniło się w kwestiach, które od dłuższego czasu najbardziej niepokoją Polaków, szczególnie w przypadku wzrostu cen/inflacji i kosztów utrzymania. Pogłębia się przekonanie, że to obecnie jeden z największych problemów. Tak samo jak w listopadzie 2017 roku, obecnie 58 proc. Polaków nie ufa wymiarowi sprawiedliwości, co jest najwyższym wynikiem w ciągu ostatnich pięciu lat.

Media są postrzegane jako coraz mniej wiarygodne, a istnienie fake newsów stanowi - zdaniem Polaków - duży problem. 73 proc. ankietowanych jest zdania, że dezinformacja jest zagrożeniem dla demokracji. Z roku na rok rośnie poczucie, że nie należy ufać informacjom o sprawach politycznych pochodzącym z serwisów społecznościowych. Dodatkowo, ponad połowa Polaków sądzi, że polskie media publiczne nie są wolne od politycznych nacisków, a wiarygodność przedstawianych w polskich mediach informacji Polacy oceniają gorzej od ogółu Europejczyków.

W dniach 8-22 listopada 2018 roku Kantar Public Polska zrealizował na zlecenie Komisji Europejskiej badanie Standardowy Eurobarometr na reprezentatywnej próbie 1025 osób w wieku 15 i więcej lat, techniką wywiadów bezpośrednich w domach respondentów. 


PEŁNA TREŚĆ RAPORTU


 

Europe CARES – wysokiej jakości edukacja włączająca dla dzieci niepełnosprawnych

Dodano: 25.02.2019

 

Komisja Europejska podjęła dziś decyzję o zarejestrowaniu inicjatywy obywatelskiej „Europe CARES – wysokiej jakości edukacja włączająca dla dzieci niepełnosprawnych”.

Celem inicjatywy jest zapewnienie: prawa do edukacji włączającej niepełnosprawnych dzieci i dorosłych w Unii Europejskiej. W inicjatywie stwierdzono, że podczas, gdy ponad 70 milionów obywateli UE ma jakąś niepełnosprawność, a 15 milionów dzieci ma specjalne potrzeby edukacyjne wiele z tych osób napotyka ogromne przeszkody utrudniające im korzystanie z …ich praw do wysokiej jakości edukacji włączającej. Dlatego też organizatorzy wzywają Komisję do opracowania projektu ustawy w sprawie wspólnych ram UE w zakresie edukacji włączającej, która zagwarantuje, że żadne dziecko nie zostanie pozostawione samemu sobie, jeśli chodzi o usługi wczesnej interwencji, edukacji i przechodzenia na rynek pracy.

Na mocy Traktatów Unia może podejmować działania prawne mające na celu zwalczanie dyskryminacji ze względu na niepełnosprawność, a także wspierać działania państw członkowskich dotyczące systemów edukacji i szkolenia zawodowego. W związku z tym Komisja uznała tę inicjatywę za prawnie dopuszczalną i podjęła decyzję o zarejestrowaniu jej. Na tym etapie procesu Komisja nie analizowała jeszcze jej treści.

Rejestracja inicjatywy nastąpi w dniu 4 marca 2019 r., kiedy to rozpocznie się trwający rok proces zbierania przez organizatorów deklaracji poparcia. Jeżeli w ciągu roku inicjatywę poprze milion osób z co najmniej siedmiu państw członkowskich, Komisja będzie musiała przeanalizować ją i zareagować na nią w ciągu trzech miesięcy. Komisja będzie mogła podjąć decyzję o przyjęciu tego wniosku bądź jego odrzuceniu i w obu przypadkach będzie zobowiązana przedstawić uzasadnienie.

Kontekst

Europejska inicjatywa obywatelska została wprowadzona Traktatem z Lizbony i od wejścia w życie rozporządzenia w sprawie inicjatywy wdrażającego postanowienia Traktatu, czyli od kwietnia 2012 r., stanowi instrument, przy pomocy którego obywatele mogą kształtować działania UE. W 2017 r. Komisja Europejska przedstawiła – w ramach orędzia przewodniczącego Jeana-Claude'a Junckera o stanie Unii – propozycje reform europejskiej inicjatywy obywatelskiej, aby jej forma była jeszcze bardziej przyjazna dla użytkownika. W grudniu 2018 r.Parlament Europejski i Rada uzgodniły reformę i zmienione przepisy zaczną obowiązywać od dnia 1 stycznia 2020 r.

Po formalnej rejestracji inicjatywy milion obywateli z przynajmniej jednej czwartej państw członkowskich UE może zwrócić się do Komisji Europejskiej o przedłożenie wniosku ustawodawczego w jednej z dziedzin, w których posiada ona takie uprawnienia.

Zgodnie z warunkami tej dopuszczalności proponowane działanie nie może wykraczać w sposób oczywisty poza kompetencje Komisji w zakresie proponowania aktów prawnych, nie może być oczywistym nadużyciem, nie może być ewidentnie niepoważne lub dokuczliwe ani w sposób oczywisty sprzeczne z wartościami Unii.

UE: ocena postępów państw członkowskich w realizacji priorytetów gospodarczych i społecznych

Dodano: 22.02.2019

W swojej dorocznej ocenie sytuacji gospodarczej i społecznej państw członkowskich Komisja Europejska podkreśla potrzebę wspierania inwestycji, prowadzenia odpowiedzialnej polityki budżetowej oraz wdrażania dobrze zaplanowanych reform. Wyzwania, z jakimi zmagają się państwa, są bardzo różne i wymagają odpowiednich i zdecydowanych działań.

Obecny przegląd sytuacji w poszczególnych państwach ma miejsce w kontekście prognozowanego na 2019 r., a więc siódmy rok z rzędu, wzrostu europejskiej gospodarki, który jednak przebiega w bardziej umiarkowanym tempie. Wskaźnik zatrudnienia jest rekordowo wysoki, natomiast stopa bezrobocia rekordowo niska. Stan finansów publicznych wszędzie uległ poprawie, choć niektóre państwa wciąż borykają się z wysokim poziomem zadłużenia. Nadal utrzymują się jednak problemy. W dalszym ciągu niska jest wydajność, nasila się zjawisko starzenia się społeczeństwa, a szybkie zmiany technologiczne wywierają znaczący wpływ na rynki pracy. W niektórych państwach członkowskich rzeczywiste dochody gospodarstw domowych nadal utrzymują się na poziomie niższym niż przed kryzysem. Bezrobocie osób młodych zostało znacznie ograniczone, ale w niektórych państwach jest wciąż zbyt wysokie. W czasie coraz bardziej odczuwalnej niepewności na całym świecie niezwykle ważne jest, by państwa członkowskie UE podjęły intensywniejsze wysiłki na rzecz zwiększenia wydajności i poprawy odporności swoich gospodarek oraz zapewniły, by korzyści ze wzrostu gospodarczego czerpali wszyscy obywatele.

Po publikacji w listopadzie rocznej analizy wzrostu gospodarczego oraz zalecenia w sprawie polityki gospodarczej w strefie euro, w których wyznaczono priorytety na poziomie europejskim, prezentowane dzisiaj 28 sprawozdań krajowych skupia się na wymiarze krajowym europejskiego semestru. Sprawozdania te zawierają szczegółową analizę wyzwań gospodarczych i społecznych specyficznych dla każdego państwa. Posłużą one za podstawę dyskusji z państwami członkowskimi na temat decyzji politycznych w związku z przedkładanymi w kwietniu programami krajowymi. Pomogą też w sformułowaniu późną wiosną zaleceń dla poszczególnych krajów.

Jako nowy element prezentowanego dziś pakietu Komisja inicjuje dyskusję na temat wyzwań i priorytetów inwestycyjnych w państwach członkowskich oraz przedstawia zestaw pierwszych propozycji na temat sposobu finansowania z funduszy unijnych, a w szczególności ze środków polityki spójności, projektów w ramach przyszłego okresu programowania 2021–2027. Celem jest zapewnienie większej spójności między koordynacją polityki gospodarczej a wykorzystaniem funduszy UE, które w kilku państwach członkowskich stanowią znaczącą część inwestycji publicznych. Ta nowa tematyka znajduje odzwierciedlenie w sprawozdaniach krajowych, jak również w nowym załączniku dołączonym do każdego sprawozdania krajowego, a dotyczącym możliwego wykorzystania przyszłych funduszy polityki spójności.

Wiceprzewodniczący Valdis Dombrovskis, odpowiedzialny za euro i dialog społeczny, a także za stabilność finansową, usługi finansowe i unię rynków kapitałowych, powiedział z tej okazji: Europejska gospodarka notuje już siódmy z rzędu rok ożywienia gospodarczego. Tempo wzrostu gospodarczego jednak maleje. Utrzymanie odpowiedniego tempa wzrostu w przyszłości wymagać będzie wysokiego poziomu konkurencyjności oraz stałych wysiłków w zakresie konwergencji. Do uwolnienia pełnego potencjału naszych gospodarek potrzebujemy reform strukturalnych. Konieczne są też dobrze ukierunkowane inwestycje, aby stymulować wzrost wydajności w całej Europie.

Marianne Thyssen, unijna komisarz do spraw zatrudnienia, spraw społecznych, umiejętności i mobilności pracowników, dodała: Przemiany demograficzne i nowe technologie wpływają na nowy kształt rynku pracy, a w wielu państwach członkowskich zwiększa się niedobór wykwalifikowanej siły roboczej. Musimy podjąć zdecydowane działania. Jeśli chcemy utrzymać nasz poziom życia, musimy priorytetowo traktować inwestowanie w umiejętności, zwłaszcza podnoszenie kwalifikacji osób nisko wykwalifikowanych.

Pierre Moscovici, komisarz do spraw gospodarczych i finansowych, podatków i ceł, stwierdził: Prześwietliliśmy wszystkie 28 unijnych gospodarek, aby zidentyfikować problemy i zapewnić ich terminowe rozwiązanie. Wiele zakłóceń równowagi ekonomicznej w Europie jest korygowanych dzięki zarówno wzrostowi gospodarczemu, jak i działaniom w ramach polityki. Wciąż jednak utrzymują się wyzwania o charakterze długoterminowym. W sytuacji spowolnienia wzrostu w tym roku bardziej niż kiedykolwiek ważne jest, aby rządy podjęły działania w celu wzmocnienia odporności naszych gospodarek: ograniczenia zadłużenia, zwiększenia wydajności, poprawy skali i jakości inwestycji oraz rozwiązania problemu nierówności społecznych. Jeżeli chodzi o Grecję, to z opublikowanego dzisiaj drugiego sprawozdania w ramach wzmocnionego nadzoru wynika, że państwo to poczyniło znaczne postępy, ale w niektórych obszarach konieczne są dalsze wysiłki. Wzywam więc władze do podjęcia tych działań na czas przed kolejnym spotkaniem Eurogrupy.

Corina Crețu, komisarz ds. polityki regionalnej, powiedziała: Tegoroczne sprawozdania krajowe zawierają istotny nowy element: skupiają się na problemie przeszkód dla inwestycji i nierówności między regionami oraz prezentują propozycje Komisji na temat sposobu inwestowania przyszłych funduszy unijnych w poszczególnych państwach. To pomoże nam zainicjować debatę na temat priorytetów inwestycyjnych państw członkowskich na kolejną dekadę oraz sposobu wykorzystania do tego celu środków z polityki spójności.

Postępy we wdrażaniu zaleceń dla poszczególnych krajów

Sprawozdania krajowe zawierają ocenę postępów państw członkowskich we wdrażaniu zaleceń dla poszczególnych krajów z lipca 2018 r. Ogółem, państwa członkowskie osiągnęły przynajmniej pewne postępy w realizacji ponad dwóch trzecich zaleceń dla poszczególnych krajów wydanych od rozpoczęcia europejskiego semestru w 2011 r. Największy postęp odnotowano we wdrażaniu zaleceń dotyczących usług finansowych, co pokazuje, że priorytetowo traktuje się stabilizację i solidność sektora finansowego w następstwie kryzysu finansowego. Znaczne postępy poczyniono też w zakresie reform ułatwiających tworzenie miejsc pracy na podstawie umów na czas nieokreślony oraz w rozwiązywaniu problemu segmentacji rynków pracy.

W ostatnich latach jednym ze sposobów, w jaki Komisja pomaga państwom członkowskim w przeprowadzaniu reform, jest program wspierania reform strukturalnych. Celem tego programu jest zapewnienie wszystkim państwom członkowskim, na ich wniosek, wsparcia technicznego w planowaniu i realizacji reform sprzyjających wzrostowi gospodarczemu. Dotyczy to również reform wskazanych w zaleceniach dla poszczególnych krajów.

W ramach prezentowanego dziś pakietu Komisja przyjęła również plan prac na 2019 r. programu wspierania reform strukturalnych.W 2019 r. w ramach tego programu 26 państw członkowskich otrzyma wsparcie techniczne w realizacji ponad 260 projektów. W latach 2017 i 2018 do wsparcia z programu wybrano łącznie ponad 290 projektów.

Usuwanie zakłóceń równowagi makroekonomicznej

listopadzie Komisja rozpoczęła szczegółowe oceny sytuacji w 13 państwach członkowskich, aby zbadać, czy nadal występują w nich zakłócenia równowagi makroekonomicznej i na ile są one poważne. Komisja stwierdza, że zakłócenia lub nadmierne zakłócenia równowagi występują we wszystkich 13 państwach członkowskich, ale w niektórych przypadkach skala tych zakłóceń zmniejszyła się. Wyniki szczegółowej oceny sytuacji można podsumować następująco:

Bułgaria, Chorwacja, Francja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Niemcy, Portugalia, Rumunia i Szwecja doświadczają zakłóceń równowagi makroekonomicznej.

na Cyprze, w Grecji i we Włoszech występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej.

W ramach szczególnego monitorowania w kontekście europejskiego semestru Komisja będzie kontynuowała przegląd sytuacji oraz środków z zakresu polityki wprowadzonych przez wszystkie państwa członkowskie, w których występują zakłócenia albo nadmierne zakłócenia równowagi.

Opinia w sprawie projektu planu budżetowego Słowenii

Komisja opublikowała dziś także opinię w sprawie zaktualizowanego projektu planu budżetowego Słowenii, ponieważ projekt przedstawiony w październiku ubiegłego roku opierał się na scenariuszu zakładającym niezmieniony kurs polityki i w międzyczasie został zmieniony i ponownie przedłożony. Zdaniem Komisji istnieje ryzyko, że zaktualizowany projekt planu budżetowego nie zapewni zgodności z postanowieniami paktu stabilności i wzrostu. Zarówno w projekcie Słowenii, jak i w prognozie Komisji przewiduje się, że projekt planu budżetowego może spowodować znaczne odchylenie od ścieżki dostosowania prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego W związku z tym wzywa się Słowenię do zastosowania niezbędnych środków w ramach krajowej procedury budżetowej w celu zapewnienia pełnej zgodności budżetu na rok 2019 z paktem stabilności i wzrostu.

Sprawozdanie dotyczące wzmocnionego nadzoru w Grecji

W odniesieniu do Grecji, która została włączona do europejskiego semestru po zakończeniu latem zeszłego roku programu pomocy stabilizacyjnej, Komisja przyjęła drugie sprawozdanie w ramach wzmocnionego nadzoru. Sprawozdanie zawiera ocenę postępów Grecji w wypełnianiu zobowiązań przyjętych na forum Eurogrupy w czerwcu 2018 r. W sprawozdaniu stwierdza się, że choć Grecja poczyniła znaczne postępy w zakresie reform stanowiących zobowiązanie szczegółowe na koniec 2018 r., to prace w innych obszarach przebiegają powoli i prowadzą do opóźnień w realizacji kluczowych reform.

Sprawozdanie z postępu prac dotyczące krajowych rad ds. produktywności

Komisja opublikowała również sprawozdanie z postępu prac nad wdrażaniem zalecenia Rady z 20 września 2016 r. dotyczącego ustanowienia krajowych rad ds. produktywności. Sprawozdanie zawiera analizę wydajności i konkurencyjności w UE i w strefie euro oraz prezentuje przegląd rad ds. produktywności powstałych do końca 2018 r. Krajowe rady ds. produktywności działają już w 10 państwach członkowskich strefy euro. Wszystkie pozostałe państwa strefy euro potwierdziły, że wkrótce zamierzają takie rady powołać. Istniejące rady, mające różną strukturę ze względu na specyficzną sytuację poszczególnych państw, już teraz aktywnie przyczyniają się do krajowych dyskusji na temat wyzwań związanych z wydajnością. Komisja uruchomiła sieć rad ds. produktywności, aby ułatwić im wymianę poglądów, praktyk i doświadczeń.

Odnowienie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia

Komisja przyjęła także wniosek o utrzymanie decyzji Rady z 2018 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia w państwach członkowskich. Wniosek ten potwierdza zgodność wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia z 20 zasadami europejskiego filaru praw socjalnych, ponieważ ich ogólne cele i priorytety pozostają nadal ważne. Wytyczne dotyczące polityki zatrudnienia prezentują priorytety i cele dla krajowych polityk zatrudnienia i zapewniają podstawę prawną w tych obszarach dla przyjmowanych co roku zaleceń dla poszczególnych krajów.

Sprawozdanie podsumowujące dotyczące strategii państw członkowskich w dziedzinie szkoleń i zmian kwalifikacji

Komisja wydała dziś także sprawozdanie dotyczące wdrażania zalecenia Rady w sprawie „ścieżek poprawy umiejętności” stanowiącego część Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętnościogłoszonego przez Komisję w czerwcu 2016 r. Obecnie 61 milionów dorosłych mieszkańców UE posiada co najwyżej wykształcenie gimnazjalne. Na podstawie tego zalecenia państwa członkowskie zobowiązały się do zapewnienia osobom dorosłym o niskim poziomie umiejętności i kwalifikacji nowych i lepszych możliwości podniesienia podstawowych umiejętności czytania, pisania i rozumowania matematycznego oraz umiejętności cyfrowych, a następnie kontynuowania nauki w celu zdobycia wyższych kwalifikacji. Sprawozdanie zawiera przegląd podjętych w tym celu przez państwa członkowskie działań, które różnią się pod względem skali i poziomu ambicji. Wiele z nich realizowanych jest przy wsparciu z Europejskiego Funduszu Społecznego.

Co dalej?

Sprawozdania krajowe trafią teraz do Rady, która ma je poddać dyskusji wraz z ustaleniami zawartymi w szczegółowych ocenach sytuacji. W nadchodzących miesiącach Komisja zorganizuje spotkania dwustronne z państwami członkowskimi poświęcone analizie poszczególnych sprawozdań. Wiceprzewodniczący, komisarze i służby Komisji złożą wizyty w poszczególnych państwach, by spotkać się z przedstawicielami rządów, parlamentów narodowych, partnerów społecznych i innych zainteresowanych stron i przedyskutować ustalenia zawarte w sprawozdaniach. Podczas tych wizyt przedmiotem specjalnych dyskusji będą załączniki dotyczące sposobu, w jaki przyszłe fundusze polityki spójności mogą pomóc w zaspokojeniu szczególnych potrzeb inwestycyjnych państw członkowskich.

W kwietniu państwa członkowskie mają przedłożyć swoje krajowe programy reform, które zawierają szczegółowy opis priorytetów reform krajowych, a także programy stabilności (w przypadku państw strefy euro) lub programy konwergencji (w przypadku państw nienależących do strefy euro) określające wieloletnie strategie budżetowe.

Na podstawie tych programów wiosną Komisja przedstawi propozycję nowych zaleceń dla poszczególnych krajów, których przedmiotem będą najważniejsze wyzwania na lata 2019–2020. Zalecenia te obejmą także wytyczne fiskalne, opracowane na podstawie wiosennej edycji prognozy Komisji, uwzględniającej ostateczne dane budżetowe za 2018 r., zatwierdzone przez Eurostat.


Kontekst

Zimowy pakiet europejskiego semestru jest częścią rocznego cyklu koordynacji polityki gospodarczej na szczeblu unijnym. Przedstawiany jest po publikacji w listopadzie rocznej analizy wzrostu gospodarczego na 2019 r. oraz zaleceń dla strefy euro (pakiet jesienny), które wyznaczają priorytety na kolejny rok na poziomie Unii. Pakiet zimowy skupia się na wymiarze krajowym europejskiego semestru.

Został opracowany na podstawie najnowszych danych z prognozy gospodarczej Komisji z zimy 2019 r. i w oparciu o stały dialog z władzami i zainteresowanymi stronami państw członkowskich poświęcony ocenie osiąganych postępów. Sprawozdania krajowe stanowią podstawę do opracowania rocznych programów krajowych, które państwa członkowskie powinny przedstawić do połowy kwietnia. Są też podstawą przedstawianych na wiosnę i opracowywanych przez Komisję zaleceń dla poszczególnych krajów (pakiet wiosenny).

1 BIULETYN PIE ED w 2019 ROKU!

Dodano: 20.02.2019

EU a nadużycia w sektorze farmaceutycznym

Dodano: 30.01.2019

Dzięki egzekwowaniu reguł konkurencji w sektorze farmaceutycznym pacjenci mają coraz lepszy dostęp do nowoczesnych leków w przystępnej cenie – wynika ze sprawozdania Komisji Europejskiej. W ciągu ostatniej dekady zbadano ponad sto przypadków, gdzie zachodziło podejrzenie zmowy. Podjęto prawie 30 wiążących decyzji, a łączna kwota grzywien przekroczyła miliard euro.

 
Margrethe Vestager, komisarz odpowiedzialna za politykę konkurencji, stwierdziła: - Zapewnienie europejskim pacjentom i systemom opieki zdrowotnej dostępu do przystępnych cenowo i innowacyjnych leków to jedno z głównych wyzwań i celów Europy. Sprawozdanie rzuca światło na cenne starania, jakie podejmują organy ochrony konkurencji w całej Europie, aby zapewnić takie funkcjonowanie rynków farmaceutycznych, które przyczyni się do osiągnięcia tego celuWażne jest, aby abyśmy nasze starania w tej dziedzinie nadal traktowali priorytetowo.

Sprawozdanie zawiera przegląd działań w zakresie egzekwowania reguł ochrony konkurencji i łączenia przedsiębiorstw w sektorze farmaceutycznym. Opisano w nim także, w jaki sposób egzekwowanie prawa konkurencji przyczyniło się do poprawy dostępu europejskich pacjentów do przystępnych cenowo i innowacyjnych leków podstawowych. Skupiono się w nim na okresie od 2009 r., kiedy to Komisja przeprowadziła badanie w sprawie konkurencji w sektorze farmaceutycznym.

Sprawozdanie Komisji powstało w ścisłej współpracy z krajowymi organami ochrony konkurencji z 28 państw członkowskich UE, z którym Komisja utrzymuje robocze kontakty w ramach europejskiej sieci konkurencji (ECN).

W oparciu o wnioski ze sprawozdania Komisja i krajowe organy ochrony konkurencji będą kontynuować wysiłki w zakresie egzekwowania reguł konkurencji w sektorze farmaceutycznym. Pozostaje to nadal kwestią priorytetową, zważywszy na znaczenie tego sektora zarówno pod względem gospodarczym, jak i pod względem wpływu na jakość życia obywateli.

Najważniejsze ustalenia zawarte w sprawozdaniu

Uczciwe ceny za leki

W odniesieniu do porozumień antykonkurencyjnych oraz przypadków nadużywania pozycji dominującej Komisja i krajowe organy ochrony konkurencji zbadały od 2009 r. ponad 100 przypadków i przyjęły 29 decyzji w celu zwalczania bezprawnych praktyk w zakresie dostaw leków:

  • W tych przypadkach organy ochrony konkurencji zbadały praktyki antykonkurencyjne prowadzące do wyższych cen leków i zastosowały sankcje.
  • Stwierdzono różne praktyki antykonkurencyjne, począwszy od (i) działań wyłączających podejmowanych w celu opóźnienia wprowadzenia na rynek leków generycznych aż po (ii) podział rynku i ustalanie cen oraz (iii) porozumienia, w myśl których producenci leków oryginalnych w zamian za opóźnienie wejścia na rynek leków generycznych oferowali ich producentom część płynących z tego zysków. Kilka dochodzeń dotyczyło (iv) nadmiernych cen za leki, które przestają być objęte ochroną patentową.
  • Decyzje te doprowadziły do nałożenia grzywien o łącznej wartości ponad 1 mld euro lub nadania mocy wiążącej zobowiązaniom przedsiębiorstw do porzucenia ich zachowań antykonkurencyjnych.

Wyższe ceny mogą również wynikać z połączeń przedsiębiorstw farmaceutycznych, które zwiększają możliwości kształtowania cen przez przedsiębiorstwo powstałe w wyniku takiego połączenia. Aby zapobiec nadmiernej koncentracji rynków farmaceutycznych, Komisja dokonała przeglądu ponad 80 połączeń. Problemy w zakresie konkurencji stwierdzono w 19 przypadkach, w których połączenia mogły doprowadzić do wzrostu cen, w szczególności odniesieniu do produktów generycznych lub biopodobnych. Komisja zatwierdziła te połączenia dopiero po tym, jak przedsiębiorstwa zobowiązały się do zbycia części swoich przedsiębiorstw. Miało to na celu zachowania dotychczasowego poziomu konkurencji cenowej.

Ponadto organy ochrony konkurencji podjęły ponad 100 działań w zakresie monitorowania rynku i rzecznictwa. Umożliwiły one wgląd w funkcjonowanie rynków, udzielanie porad uczestnikom rynku, a w niektórych przypadkach doprowadziły do wszczęcia postępowań wyjaśniających w zakresie ochrony konkurencji. Działania w zakresie rzecznictwa wpłynęły na kształt przepisów wykonawczych i ustawodawczych oraz przyczyniły się do stworzenia lub przywrócenia warunków sprzyjających bardziej efektywnej i uczciwej konkurencji.

Większa innowacyjność i większy wybór

W sprawozdaniu stwierdzono, że organy ochrony reguł konkurencji przyczyniły się do utrzymania poziomu innowacyjności w sektorze. Stało się tak za sprawą interwencji podejmowanych w myśl reguł ochrony konkurencji w celu ukrócenia praktyk, które mogły zmniejszać motywację do innowacji. Odnosi się to w szczególności do prób opóźnienia wprowadzania na rynek leków generycznych. Dzięki temu przedsiębiorstwa mogą nienależnie czerpać zyski ze starszych produktów, unikając konkurowania z nowymi, innowacyjnymi lekami.

Działania Komisji w zakresie kontroli łączenia przedsiębiorstw również przyczyniły się do innowacji i zwiększonego wyboru leków, gdyż udało się zapobiec transakcjom, które mogłyby narazić na szwank wysiłki badawczo-rozwojowe na rzecz wprowadzenia na rynek nowych leków lub rozszerzenia zastosowania terapeutycznego dotychczasowych leków.

Możliwości podjęcia dalszych działań w zakresie egzekwowania reguł konkurencji

Przedstawione w sprawozdaniu przykłady z dziedziny ochrony konkurencji i łączenia przedsiębiorstw pokazują, że sektor farmaceutyczny wymaga ścisłej kontroli ze strony organów ochrony konkurencji. Wyniki prac Komisji i krajowych organów ochrony konkurencji dają solidne podstawy do kontynuacji działań i ukierunkowania wysiłków na egzekwowanie prawa w tym sektorze.

Przykładowe sprawy przedstawione w sprawozdaniu pokazują wprawdzie, że egzekwowanie reguł konkurencji pomaga chronić konkurencję cenową i stymulować innowacyjność, ale prawo konkurencji ma swoje granice. W szczególności konieczne są dalsze wysiłki ze strony wszystkich zainteresowanych stron, aby sprostać wyzwaniu społecznemu, jakim jest zapewnienie zrównoważonego dostępu do przystępnych cenowo i innowacyjnych leków.

Sprawozdanie wraz ze streszczeniem jest dostępne we wszystkich językach urzędowych UE na stronie internetowej Komisji poświęconej konkurencji.

Informacje ogólne

W swoich konkluzjach w sprawie wzmocnienia równowagi w systemach farmaceutycznych w UE i jej państwach członkowskich z dnia 17 czerwca 2016 r. Rada wyraziła szereg obaw dotyczących dostępu pacjentów do leków po przystępnych cenach. W odniesieniu do sprawozdania Komisji z badania w sektorze farmaceutycznym z 2009 r., w którym podkreślono, że czujna kontrola prawa konkurencji korzystnie wpływa na konkurencję rynkach farmaceutycznych, Rada zwróciła się do Komisji o przygotowanie sprawozdania z przypadków dotyczących konkurencji w następstwie tego badania sektorowego.

Parlament Europejski w swojej rezolucji w sprawie unijnych możliwości zwiększenia dostępu do leków z dnia 2 marca 2017 r. również wyraził obawy dotyczące niewystarczającego dostępu do podstawowych produktów leczniczych i wysokich cen leków innowacyjnych, uznając znaczenie i skuteczność instrumentów antymonopolowych w obliczu zachowań antykonkurencyjnych, takich jak nadużywanie lub niewłaściwe wykorzystywanie systemu patentowego i systemu dopuszczania leków do obrotu.

W odpowiedzi na obawy wyrażone niezależnie przez Radę i Parlament Europejski, w opublikowanym dziś sprawozdaniu opisano, w jaki egzekwowanie reguł konkurencji może przyczynić się do zapewnienia przystępnych cenowo i innowacyjnych leków.

Komisja i organy ochrony konkurencji państw członkowskich ściśle ze sobą współpracują w ramach europejskiej sieci konkurencji. Krajowe organy ochrony konkurencji posiadają pełne uprawnienia do stosowania art. 101 i 102 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE). Jeżeli pewne postępowanie nie ma wpływu na handel transgraniczny, organy ochrony konkurencji stosują jedynie własne krajowe prawo w tym zakresie, które stanowi często odzwierciedlenie prawa Unii. Komisji powierzono kontrolę łączenia przedsiębiorstw mających znaczenie w skali UE, tj. w przypadkach, gdy obroty łączących się przedsiębiorstw osiągają progi ustanowione w rozporządzeniu UE w sprawie kontroli łączenia przedsiębiorstw . Jeżeli progi te nie zostają osiągnięte, łączenie przedsiębiorstw może być przedmiotem zainteresowania jurysdykcji krajowych i zostać poddane kontroli przez jeden lub kilka krajowych organów ochrony konkurencji.