sobota 20 April 2019
Skorzystaj z bezpłatnej infolinii: 00 800 678 910 11

Unijny zakaz dyskryminacji a prawo polskie Analiza funkcjonowania przepisów antydyskryminacyjnych w praktyce polskich sądów

Dodano: 16.04.2019

Komisja zatwierdza wsparcie w kwocie 5 mld euro w Polsce na produkcję energii elektrycznej

Dodano: 15.04.2019

Na podstawie unijnych zasad pomocy państwa Komisja Europejska zatwierdziła (1) polski program wsparcia wysokosprawnej kogeneracji oraz (2) ulgi w opłatach, które pobiera się odbiorców energochłonnych i przeznacza na finansowanie tego systemu. Komisja (3) wszczęła również postępowanie wyjaśniające w sprawie ulg w opłacie na finansowanie mechanizmu zdolności wytwórczych w Polsce.

Unijna komisarz odpowiedzialna za politykę konkurencji Margrethe Vestager stwierdziła: Zatwierdzony dziś polski program wsparcia znacząco przyczyni się do osiągania celów UE w zakresie środowiska i klimatu bez nadmiernego zakłócania konkurencji. Zatwierdziliśmy także przedstawione przez Polskę plany zachowania konkurencyjności energochłonnych przedsiębiorstw w Polsce poprzez zmniejszenie ich wkładów na rzecz finansowania wsparcia wytwarzania energii elektrycznej w kogeneracji. Musimy jednak jeszcze ocenić, czy ulgi przewidziane dla niektórych odbiorców w opłacie, z której finansowany jest mechanizm zdolności wytwórczych w Polsce, są zgodne z naszymi zasadami pomocy państwa. 

(1)  Wsparcie na rzecz wysokosprawnej kogeneracji

W ramach programu wspierane będą zakłady kogeneracji podłączone do sieci ciepłowniczych w Polsce. Program ma roczny budżet w wysokości 500 mln euro i będzie obowiązywał do 31 grudnia 2028 r. Wsparcie będzie przyznawane na budowę nowych i modernizację istniejących zakładów wysokosprawnej kogeneracji, jak również na istniejące wysokosprawne zakłady kogeneracji wykorzystujące gaz. Program będzie również otwarty dla wytwórców w innych państwach członkowskich.

Zakłady wysokosprawnej kogeneracji korzystające z programu otrzymają wsparcie w postaci premii dopłacanej do ceny rynkowej („premia kogeneracyjna”). Poziom premii kogeneracyjnej zostanie ustalony w drodze procedury przetargowej zgodnej z zasadami konkurencji lub, w wyjątkowych i bardzo wyraźnie określonych przypadkach, zostanie określony administracyjnie na poziomie pokrywającym różnicę między kosztami wytworzenia energii a ceną rynkową energii elektrycznej. Premia kogeneracyjna będzie przyznawana do czasu pełnej amortyzacji objętej wsparciem instalacji, na maksymalny okres 15 lat.

Komisja oceniła program na podstawie unijnych zasad pomocy państwa, w szczególności swoich wytycznych z 2014 r. w sprawie pomocy państwa na ochronę środowiska i cele związane z energią. Wytyczne te umożliwiają wspieranie instalacji kogeneracyjnych, o ile koszty produkcji energii elektrycznej przekraczają jej cenę rynkową, wsparcie jest niezbędne do pobudzenia inwestycji i nie prowadzi do nadmiernej rekompensaty.

Komisja stwierdziła, że w ramach programu wspierana będzie produkcja energii elektrycznej w technologii wysokoprawnej kogeneracji. To doprowadzi do lepszej integracji na rynku wytwarzanej w ten sposób energii, zgodnie z celami UE w zakresie środowiska i klimatu, bez nadmiernego zakłócania konkurencji na jednolitym rynku.

Zatwierdzony dziś polski program kogeneracji przyczyni się do efektywności energetycznej i redukcji emisji CO2, zgodnie z celami UE związanymi ze środowiskiem i ze zmianą klimatu. Dzisiejsza decyzja stanowi uzupełnienie przedstawionej przez Komisję strategii na rzecz unii energetycznej, która ma zagwarantować bezpieczną, zrównoważoną energię po konkurencyjnych cenach w Europie.

(2)  Ulgi w opłacie kogeneracyjnej dla odbiorców energochłonnych

Zatwierdzony dziś polski program wsparcia kogeneracji jest finansowany z opłaty pobieranej od odbiorców końcowych energii elektrycznej w oparciu o ich zużycie tego rodzaju energii.

Polska zgłosiła również Komisji plany zmniejszenia obciążeń finansowych niektórych odbiorców energochłonnych, którzy skorzystaliby z ulgi w opłacie kogeneracyjnej.

Unijne zasady pomocy państwa, w szczególności wytyczne w sprawie pomocy państwa na ochronę środowiska i cele związane z energią z 2014 r., zezwalają na stosowanie pewnych ulg w opłatach pobieranych od przedsiębiorstw energochłonnych, które prowadzą działalność w pewnych sektorach i uczestniczą w handlu międzynarodowym. Ma to służyć zapewnieniu ich globalnej konkurencyjności.

Komisja uznała, że proponowane ulgi w opłacie dla odbiorców energochłonnych są zgodne z unijnymi zasadami pomocy państwa. Środek ten zapewni globalną konkurencyjność energochłonnych sektorów przemysłu bez nadmiernego zakłócania konkurencji na jednolitym rynku.

(3)  Szczegółowe postępowanie wyjaśniające w sprawie ulgi w opłacie na rzecz mechanizmu zdolności wytwórczych dla odbiorców energochłonnych

lutym 2018 r. na podstawie unijnych zasad pomocy państwa Komisja zatwierdziła mechanizm zdolności energetycznej w Polsce. Zdaniem Komisji środki te przyczynią się do zagwarantowania bezpieczeństwa dostaw energii przy jednoczesnej ochronie konkurencji na jednolitym rynku.

Polska planuje obecnie wprowadzić ulgi dla niektórych odbiorów energochłonnych w opłacie pobieranej od konsumentów energii elektrycznej w celu finansowania polskiego mechanizmu zdolności energetycznej i zgłosiła ten plan Komisji.

Komisja wszczęła szczegółowe postępowanie wyjaśniające, aby ocenić, czy proponowane ulgi są zgodne z unijnymi zasadami pomocy państwa. W szczególności Komisja rozważy, czy ulgi w opłacie na rzecz mechanizmu zdolności wytwórczych dla niektórych odbiorców są niezbędne do zabezpieczenia finansowania mechanizmu zdolności wytwórczych. Komisja oceni zatem, czy takie ulgi pośrednio przyczyniają się do osiągnięcia celu, jakim jest zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej w ramach mechanizmu zdolności wytwórczych.

Na tym etapie Komisja wyraża obawę, że proponowane ulgi w opłacie mogą doprowadzić do:

  • nieefektywnego wzrostu zapotrzebowania na energię elektryczną w okresach niedoboru, jeżeli niektórzy użytkownicy będą zwolnieni z ponoszenia tych kosztów;
  • większego zapotrzebowania na dodatkową zdolność wytwórczą w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw energii w tych okresach.

Komisja przystąpi teraz do dalszego badania w celu ustalenia, czy jej wstępne zastrzeżenia zostaną potwierdzone. Wszczęcie szczegółowego postępowania daje zainteresowanym stronom trzecim możliwość przedstawienia uwag na temat ocenianych środków pomocy. Wynik postępowania nie jest jednak przesądzony.

Kontekst

Zatwierdzony dziś program kogeneracji zastępuje dotychczasowy system wsparcia dla wysoko wydajnej kogeneracji w Polsce, który wygasł z końcem 2018 r.

Ważnym zadaniem mechanizmów zdolności wytwórczych jest zagwarantowanie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej. W lutym 2018 r.na podstawie unijnych zasad pomocy państwa Komisja zatwierdziła ogólnorynkowy mechanizm zdolności energetycznej w Polsce. W ramach tego mechanizmu dostawcy zdolności wytwórczych mogą uzyskać płatności za gotowość do wytworzenia energii elektrycznej, a podmioty zapewniające regulację zapotrzebowania – za gotowość do zmniejszenia zużycia energii.

Przeprowadzone w 2016 r. przez Komisję badanie sektorowe mechanizmów zdolności wytwórczych stanowiło podstawę do nawiązania przez Komisję ścisłej współpracy z państwami członkowskimi UE w celu zapewnienia, by mechanizmy te były dobrze zaprojektowane i adekwatne do potrzeb.

sprawozdaniu z badania sektorowego potwierdzono, że mechanizmy tego rodzaju mogą być niezbędne w przypadku, gdy niedoskonałości rynku lub błędy regulacyjne blokują sygnały cenowe konieczne do utrzymania odpowiedniego poziomu bezpieczeństwa dostaw energii. Ze sprawozdania wynika jednak jasno, że unijne zasady pomocy państwa są ważnym narzędziem zapewniającym, by mechanizmy te nie stanowiły tylnej furtki do dotowania określonych technologii bądź innych rozwiązań prowadzących do nieuzasadnionych zakłóceń konkurencji lub by nie prowadziły do zbyt wysokich kosztów dla konsumentów.

 

BIULETYN PIE ED BIAŁYSTOK marzec 2019

Dodano: 11.04.2019

Przygotowania Unii Europejskiej do brexitu bez porozumienia

Dodano: 09.04.2019

Przed dzisiejszym posiedzeniem Rady Europejskiej (art. 50) Komisja Europejska podsumowała intensywne przygotowania Unii Europejskiej do brexitu bez porozumienia i wydała praktyczne wskazówki dla państw członkowskich dotyczące 5 obszarów.

Chodzi o prawa pobytu i prawa do zabezpieczenia społecznego przysługujące obywatelom; ochronę danych; produkty lecznicze i wyroby medyczne; współpracę policyjną i sądową w sprawach karnych; rybołówstwo. Dzisiejsze wskazówki opublikowano, aby zapewnić sprawne praktyczne wdrożenie unijnych i krajowych środków awaryjnych w przypadku opuszczenia Unii przez Zjednoczone Królestwo bez porozumienia – z dniem 12 kwietnia br. lub w późniejszym terminie­ – oraz aby utrzymać skoordynowane podejście podczas ewentualnego brexitu bez porozumienia. Twardy brexit spowoduje zakłócenia i nie jest pożądany, ale UE jest do niego w pełni przygotowana.

Jak podkreślił przewodniczący Jean-Claude Juncker w Parlamencie Europejskim w dniu 3 kwietnia 2019 r., gdyby doszło do brexitu bez porozumienia, Zjednoczone Królestwo powinno rozwiązać trzy główne problemy dotyczące wystąpienia z Unii, co dla UE stanowi wstępny warunek podjęcia dyskusji na temat przyszłych stosunków. Te trzy problemy to: 1) ochrona i poszanowanie praw obywateli, którzy przed brexitem skorzystali z prawa do swobodnego przemieszczania się; 2) wywiązanie się przez Zjednoczone Królestwo z zobowiązań finansowych podjętych jako państwo członkowskie; 3) przestrzeganie litery i ducha porozumienia wielkopiątkowego, utrzymanie pokoju na wyspie Irlandii, a także zachowanie integralności rynku wewnętrznego.

Wskazówki w pięciu obszarach

1. Prawo pobytu i prawa do zabezpieczenia społecznego przysługujące obywatelom

Komisja Europejska konsekwentnie podkreśla, że ochrona praw obywateli Zjednoczonego Królestwa w UE w przypadku brexitu bez porozumienia jest priorytetem oraz że państwa członkowskie powinny przyjąć wobec takich osób przychylne podejście. Oczekuje się, że Zjednoczone Królestwo je odwzajemni. Państwa członkowskie UE-27 przygotowały krajowe środki awaryjne, aby zapewnić obywatelom Zjednoczonego Królestwa mieszkającym legalnie w UE-27 prawo do dalszego legalnego pobytu w bezpośrednim następstwie twardego brexitu. Przedstawione dziś wskazówki zawierają przegląd unijnych środków awaryjnych, w szczególności rozporządzenia awaryjnego w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego. Komisja zaproponowała, by w odniesieniu do kwestii nieobjętych rozporządzeniem państwa członkowskie przyjęły jednostronne skoordynowane podejście. Wskazała też obszary, w których poszczególne państwa członkowskie mogłyby zapewnić obywatelom dodatkowo większą ochronę za pomocą własnych jednostronnych środków krajowych.

2. Współpraca policyjna i sądowa w sprawach karnych

W przypadku brexitu bez porozumienia ramy prawne UE dotyczące współpracy policyjnej i sądowej przestaną mieć zastosowanie do Zjednoczonego Królestwa. Współpraca ze Zjednoczonym Królestwem będzie zatem musiała bazować na alternatywnych ramach prawnych i mechanizmach współpracy przewidzianych w prawie międzynarodowym i krajowym. W opublikowanych dziś wskazówkach przedstawiono odpowiednie instrumenty rezerwowe, z których UE i jej państwa członkowskie mogą korzystać, aby zagwarantować ciągłość egzekwowania prawa i współpracy sądowej, tak by zapewnić obywatelom wysoki poziom bezpieczeństwa. Zaprezentowano też wskazówki dla państw członkowskich w związku z odłączeniem Zjednoczonego Królestwa od rozmaitych unijnych baz danych, sieci i systemów informatycznych.

3. Produkty lecznicze i wyroby medyczne

Komisja od samego początku przygotowań do brexitu priorytetowo traktowała sektor medyczny i już w lipcu 2017 r. wydała wskazówki w tym obszarze. Dzięki środkom wprowadzonym w toku przygotowań do brexitu większość produktów leczniczych, dla których wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z UE ma znaczenie, w dniu wystąpienia powinna być zgodna z przepisami UE. Jest jednak możliwość, że mimo wszelkich wysiłków zgodność niektórych produktów leczniczych i wyrobów medycznych z odpowiednimi przepisami nie zostanie zapewniona na czas. Istnieje zatem ryzyko niedoborów, jeżeli podmioty gospodarcze nie podejmą szybkich działań w celu znalezienia rozwiązania. W dzisiejszych wytycznych wyjaśniono, w jaki sposób Komisja będzie współpracować z Europejską Agencją Leków (EMA) i krajowymi organami regulacyjnymi, aby ściśle monitorować sytuację i rozwiązywać ewentualne problemy. Zwrócono w nich również uwagę, że można skorzystać ze zwolnień i odstępstw dostępnych w ramach obowiązujących przepisów w tym obszarze. Pozwoli to zmniejszyć ryzyko wystąpienia niedoborów produktów leczniczych i niezbędnych wyrobów medycznych w przypadku braku porozumienia.

4. Ochrona danych

Jak stwierdzono w komunikacie Komisji z dnia 13 listopada w sprawie przygotowań do brexitu, zdaniem Komisji istniejące narzędzia przewidziane w ogólnym rozporządzeniu o ochronie danych dotyczące wymiany danych z państwami trzecimi są wystarczające, aby zaspokoić bezpośrednie potrzeby przekazywania danych do Zjednoczonego Królestwa w przypadku brexitu bez porozumienia. Przedstawione dziś wskazówki zawierają szczegółowe informacje na temat tych narzędzi, jasno określone warunki korzystania z odstępstw, a także informacje o praktycznych działaniach, jakie przedsiębiorstwa i organy UE będą musiały podjąć w celu zapewnienia nieprzerwanej zgodności z unijnymi przepisami o ochronie danych.

5. Rybołówstwo

UE wprowadziła dwa środki awaryjne w obszarze rybołówstwa, aby uwzględnić wszelkie scenariusze brexitu bez porozumienia. Z jednej strony UE stworzyła odpowiednie ramy prawne umożliwiające statkom Zjednoczonego Królestwa dostęp do wód UE w 2019 r. na zasadzie wzajemności, czyli jeżeli Zjednoczone Królestwo przyzna taki dostęp statkom UE na swoich wodach. Z drugiej strony UE dostosowała kryteria kwalifikowalności w ramach Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, aby zapewnić, by rybacy, którzy musieliby zaprzestać działalności – gdyby Zjednoczone Królestwo nie przyznało im dalszego dostępu do swoich wód – mogli otrzymać rekompensatę. W takim przypadku konieczne byłoby przyjęcie przez państwa członkowskie skoordynowanego podejścia w celu zapewnienia równych warunków działania rybakom z UE w różnych państwach członkowskich oraz w celu ochrony zasobów morskich. Przedstawione dziś wskazówki zawierają szczegółowe informacje na temat takiego skoordynowanego podejścia. W celu uniknięcia zakłóceń Komisja wraz z najbardziej zainteresowanymi państwami członkowskimi pracuje nad ramami monitorowania zmian w działalności połowowej na wodach UE.

Brexit bez porozumienia

W przypadku brexitu bez porozumienia Zjednoczone Królestwo stanie się państwem trzecim bez żadnych uzgodnień przejściowych. Od tej chwili całe unijne prawo pierwotne i wtórne przestanie obowiązywać w odniesieniu do Zjednoczonego Królestwa. Nie będzie okresu przejściowego, który przewidziano w umowie o wystąpieniu. W oczywisty sposób spowoduje to znaczne zakłócenia dla obywateli i przedsiębiorstw.

Przy takim rozwoju wypadków relacje Zjednoczonego Królestwa z Unią Europejską będą podlegać międzynarodowemu prawu publicznemu, w tym przepisom Światowej Organizacji Handlu. UE będzie zobowiązana do natychmiastowego wprowadzenia własnych przepisów i taryf celnych na swoich granicach ze Zjednoczonym Królestwem. Obejmie to różnego rodzaju kontrole w zakresie ceł, norm sanitarnych i fitosanitarnych oraz weryfikacji zgodności z normami UE. Pomimo zakrojonych na szeroką skalę działań przygotowawczych przeprowadzonych przez organy celne państw członkowskich kontrole te mogą powodować znaczne opóźnienia na granicach. Podmioty ze Zjednoczonego Królestwa przestaną również kwalifikować się do otrzymywania dotacji unijnych i uczestniczenia w procedurach zamówień publicznych w UE na dotychczasowych zasadach.

Na podobnej zasadzie obywatele Zjednoczonego Królestwa przestaną być obywatelami Unii Europejskiej. Będą poddawani dodatkowym kontrolom przy przekraczaniu granicy Unii Europejskiej. Również w tej dziedzinie państwa członkowskie poczyniły znaczne przygotowania w portach i na lotniskach, aby zagwarantować, że kontrole te będą prowadzone w sposób jak najbardziej efektywny; mogą one jednak mimo wszystko powodować opóźnienia. 

Gotowość UE i plan działań awaryjnych na wypadek brexitu bez porozumienia

Od grudnia 2017 r. Komisja Europejska przygotowuje się na ewentualny brexit bez porozumienia. Jak dotąd Komisja przedłożyła 19 wniosków ustawodawczych, z których 18 zostało przyjętych lub uzgodnionych przez Parlament Europejski i Radę (zob. załącznik 1). Pozostał więc tylko jeden wniosek, dotyczący budżetu UE na 2019 r. Ma on zostać sfinalizowany przez obu współprawodawców w odpowiednim czasie. Kiedy to nastąpi, zaproponowane przepisy będą miały zastosowanie z mocą wsteczną od dnia wystąpienia. Komisja Europejska opublikowała również 92 sektorowe zawiadomienia dotyczących gotowości ze szczegółowymi wskazówkami dla różnych sektorów dotkniętych brexitem.

Jak wskazano w komunikatach Komisji dotyczących gotowości na brexit, środki awaryjne UE nie złagodzą – i nie mogą złagodzić – ogólnych skutków brexitu bez porozumienia. Nie zrekompensują też w żaden sposób braku gotowości ani nie zapewnią warunków tak korzystnych, jak wynikające z członkostwa w UE, czy też jak warunki okresu przejściowego przewidziane w umowie o wystąpieniu. Wnioski te mają tymczasowy charakter i ograniczony zakres oraz będą przyjmowane jednostronnie przez UE. Nie są one „miniporozumieniami” i nie były przedmiotem negocjacji ze Zjednoczonym Królestwem. 

Komisja przeprowadziła również szerokie dyskusje techniczne z państwami członkowskimi UE-27 zarówno na temat ogólnych kwestii dotyczących gotowości i planów awaryjnych, jak i konkretnych działań sektorowych, prawnych i administracyjnych. Komisja zakończyła także wizyty w stolicach 27 państw członkowskich UE. Celem tych wizyt było udzielenie wszelkich niezbędnych wyjaśnień na temat gotowości Komisji i jej działań awaryjnych oraz omówienie przygotowań i planów krajowych. W czasie wizyt potwierdzono wysoki stopień przygotowania państw członkowskich na wszystkie ewentualności.

Państwa członkowskie były również zaangażowane w intensywne przygotowania na szczeblu krajowym. Tutaj dostępny jest przegląd przepisów państw członkowskich UE-27 dotyczących prawa pobytu, a także bezpośrednie linki do krajowych stron dotyczących gotowości na brexit.

Wsparcie finansowe

Skutki ewentualnego wystąpienia Zjednoczonego Królestwa bez porozumienia będą odczuwalne w całej Unii Europejskiej, ale jest oczywiste, że w niektórych regionach i sektorach gospodarki wypływ ten będzie bardziej bezpośredni. Komisja przeanalizowała, w jaki sposób można by wykorzystać obecne fundusze i programy UE w razie braku porozumienia oraz w przypadku gdyby Zjednoczone Królestwo nie dokonało płatności przewidzianych w rozporządzeniu awaryjnym w sprawie budżetu UE. Poprzez przeprogramowanie niektórych funduszy strukturalnych, zastosowanie środków zapobiegających zakłóceniom rynków rolnych oraz wykorzystanie konkretnych instrumentów, takich jak program na rzecz konkurencyjności przedsiębiorstw oraz małych i średnich przedsiębiorstw (COSME), Europejski Fundusz Dostosowania do Globalizacji, Fundusz Solidarności i Europejski Fundusz na rzecz Inwestycji Strategicznych (EFIS), można by udostępnić dodatkowe środki finansowe na określone cele.

Unia Europejska może również udostępnić pomoc techniczną i finansową w niektórych obszarach, takich jak szkolenie funkcjonariuszy celnych w ramach programu Cła 2020. Korzystając z innych programów, można wspierać podobne projekty szkoleniowe w dziedzinie kontroli sanitarnych i fitosanitarnych. W odniesieniu do rolnictwa prawo UE zapewnia szereg instrumentów, które pozwolą sprostać pierwszym skutkom wystąpienia Zjednoczonego Królestwa, w szczególności w przypadku braku porozumienia.

Jeżeli chodzi o bezpośrednie wsparcie na rzecz odpowiednich zainteresowanych podmiotów, na przykład małych i średnich przedsiębiorstw o znaczącej ekspozycji na Zjednoczone Królestwo, należy przypomnieć, że w unijnych zasadach pomocy państwa przewidziano elastyczne rozwiązania, które można zastosować w przypadku wprowadzania krajowych środków wsparcia.

Dodatkowe informacje: co należy zrobić w przypadku brexitu bez porozumienia?

Aby dowiedzieć się więcej na temat tego, w jaki sposób przygotować się na ewentualność brexitu bez porozumienia, obywatele UE mogą zwracać się z wszelkimi pytaniami do serwisu Europe Direct. Wystarczy zadzwonić pod bezpłatny numer 00 800 6 7 8 9 10 11 z dowolnego miejsca w UE. Serwis jest dostępny w dowolnym języku urzędowym UE. 

Wspólny europejski rejestr karny

Dodano: 05.04.2019

Rada ostatecznie zatwierdziła dzisiaj wniosek Komisji dotyczący stworzenia europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych odnoszącego się do skazanych obywateli państw trzecich.

Celem tego centralnego systemu jest usprawnienie wymiany informacji z rejestrów karnych dotyczących skazanych osób niebędących obywatelami UE oraz bezpaństwowców za pośrednictwem istniejącego europejskiego systemu przekazywania informacji z rejestrów karnych (ECRIS).

Věra Jourová, komisarz do spraw sprawiedliwości, konsumentów i równouprawnienia płci stwierdziła: Nowy system umożliwi organom ścigania szybszą i łatwiejszą identyfikację obywateli państw trzecich, którzy byli wcześniej skazani w UE, poprzez proste wyszukiwanie w ECRIS. Przyczyni się to do poprawy współpracy policyjnej i wymiarów sprawiedliwości na rzecz skuteczniejszego zwalczania przestępczości i terroryzmu w całej UE i w konsekwencji sprawi, że Europa stanie się bezpieczniejszym miejscem dla wszystkich obywateli.  

Główne cechy systemu ECRIS-TCN 

  • Baza danych będzie dostępna w internecie i organy będą mogły łatwo wyszukać informacje w oparciu o mechanizm wyszukiwania na zasadzie „wynik/brak wyniku”: w przypadku trafienia wskazane zostaną państwa członkowskie, od których można uzyskać pełne informacje z rejestru karnego dotyczące danej osoby.
  • System będzie zawierał wyłącznie informacje dotyczące tożsamości, w tym odciski palców, a także wizerunek twarzy, jeżeli jest dostępny.
  • Systemem zarządzać będzie eu-LISA, agencja UE odpowiedzialna za zarządzanie wielkoskalowymi systemami informatycznymi w przestrzeni wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwości.
  • Poza wykorzystaniem systemu do celów postępowań karnych można go będzie również stosować do realizacji innych uzasadnionych celów, takich jak sprawdzanie osób, które mają pracować z dziećmi lub które ubiegają się o wydanie pozwolenia na broń palną. 

Dalsze działania 

Nowe przepisy zostały już przyjęte przez Parlament Europejski i wejdą w życie we wszystkich państwach członkowskich po ich opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym w nadchodzących tygodniach. 

Toczą się również negocjacje w sprawie dalszych przepisów zaproponowanych przez Komisję, które umożliwiłyby również sprawdzanie w bazie danych ECRIS-TCN w sytuacji, gdy złożono wniosek o zezwolenie na podróż w celu wjazdu na teren UE (za pośrednictwem systemu ETIAS), przy rozpatrywania wniosków o wizę (za pośrednictwem wizowego systemu informacyjnego) lub przy badaniu oszustw dotyczących tożsamości.

W takich przypadkach dostępne byłyby jedynie informacje dotyczące tożsamości osób skazanych za poważne przestępstwo lub przestępstwo o charakterze terrorystycznym. 

Kontekst

ECRIS jest obecnie wykorzystywany około 3 mln razy w ciągu roku w celu wymiany informacji na temat wcześniejszych wyroków skazujących. W przypadku około 30 proc. spraw, przy których złożono wniosek o dostęp do informacji z rejestrów karnych, otrzymano odpowiedź pozytywną, co oznacza, że wnioskodawcy otrzymali faktyczne informacje z rejestrów karnych. System jest wykorzystywany głównie w postępowaniach karnych. Może być on jednak również stosowany do realizacji innych uzasadnionych celów, takich jak procedura ubiegania się o wydanie pozwolenia na broń palną lub sprawdzanie osób, które mają pracować z dziećmi.

Ulepszenie ECRIS w odniesieniu do obywateli państw trzecich jest częścią Europejskiej agendy bezpieczeństwa. ECRIS-TCN wpisuje się również w nowe podejście przedstawione przez Komisję Europejską w odniesieniu do zarządzania danymi w kontekście granic i bezpieczeństwa, w ramach którego wszystkie scentralizowane systemy informacyjne UE w zakresie bezpieczeństwa oraz zarządzania granicami i zarządzania migracjami mają być interoperacyjne, przy pełnym poszanowaniu praw podstawowych.